De Jutberg Bouwprojecten 2009


© John Piek PA0ETEBouwproject voor de jeugd vanaf 8 jaar - 2009

Ook dit jaar gaan we voor de jeugd vanaf 8 jaar, eventueel onder supervisie van de ouder(s) en Radio Scouting, weer een leuk project maken. We gaan dit project uitvoeren op donderdagmorgen tijdens de Radiomarkt om 11.00 uur onder leiding van de Radio Interesse Stam van Scouting Nederland. Zij staan in de buurt van de kantine van de Jutberg. Er zijn diverse projecten, dus we zien wel wat de RIS meeneemt.

Oudere projecten:
Elektronische Dobbelsteen.
Het leds talk project.


Bouwproject voor de ouderen - 2009: Digitale Power en SWR meter

Iedere amateur weet hoe belangrijk power en SWR metingen zijn voor een goed werkend amateur station, een goede meter mag daarom in geen enkele shack ontbreken. Het bouwproject van de Radiokampweek op de Jutberg 2009 biedt een moderne en goed na te bouwen digitale power & SWR meter voor HF, VHF en UHF waaraan optioneel SHF toegevoegd kan worden.

Met dit instrument kunnen zowel de staande golf als het uitgangsvermogen van een zender gemeten worden. Omdat in het ontwerp gebruikt gemaakt wordt van Directionele Couplers kan de meter “real-time” en “in-line” power en SWR meten.

In veel goedkope ontwerpen wordt gebruik gemaakt van een diode als detector. Een vervelende eigenschap van een diode is dat deze zich niet lineair gedraagt over het hele detectiebereik. Daarnaast is relatief vrij veel vermogen nodig voor een goede SWR meting. In dit ontwerp is daarom gekozen voor de AD8307 van Analog Devices, een logaritmische versterker en detector. Deze biedt een gegarandeerde nauwkeurigheid van 1dB, maar de typische nauwkeurigheid is zelfs vele malen beter (tot 0,4 dB). In dit ontwerp is het bruikbare dynamische bereik meer dan 70dB.

Er zijn op dit moment twee meetsensoren beschikbaar; één voor frequenties van 1 tot 54 MHz en één voor frequenties van 100 tot 500 MHz. Een meetkop voor frequenties van 1 tot 2,5 GHz behoort ook tot de mogelijkheden maar is op dit moment nog in ontwikkeling.


Alle data wordt door een microprocessor gemeten, berekend en weergegeven op het LC display. Op de Jutberg is professionele meetapparatuur beschikbaar zodat iedere meter geijkt kan worden. De kalibratie gegevens worden opgeslagen in het EEPROM geheugen en blijven ook bewaard als het apparaat langdurig spanningloos is geweest. Aan de voorzijde van het instrument worden de meetkoppen aangesloten die automatisch herkend worden waardoor de juiste kalibratie data automatisch geladen wordt.

Inbegrepen zijn twee couplers, maar het mooie van het ontwerp is dat iedere andere coupler ook gebruikt kan worden. Natuurlijk zal er dan wel weer een kalibratie moeten plaatsvinden. Wanneer je een meetzender tot je beschikking hebt kun je deze kalibratie zelf uitvoeren. De unit hoeft dus niet opnieuw geprogrammeerd te worden.

Technische specificaties:

Base unit:
Frequency Range : 1 to 700 MHz & extra SHF input
Amplitude Response : 1 dB (up to 500 MHz)
Measurement resolution : 0,1 dB / 0,1 mW
Measurement units : dBm, Watts, SWR, Return Loss (dB)
Calibration : Max 20 bands stored +5dBm reference point
Impedance : 50 ohm nominal
Operating Temp range : 0 to +50o C
DC input : 6 – 14 V

Sensor 1:
Principle : Direct (no coupler)
Frequency Range : 1 to 700 MHz
Calibrated : 160, 80, 40, 30, 20, 17, 15, 12, 11, 10, 6 , 2 m, 70 cm, 600, 700, 800, 900 Mhz.
Return Loss : N/A
SWR : N/A
Directivity : N/A
Power range : -30 to +26 dBm (1 µW to 400 mW) **
Absolute accuracy : < 1 dB – Typical 0,3 dB (Þ 0,96)*

Sensor 2:
Principle : Tandem Match coupler
Frequency Range : 1 to 54 MHz
Calibrated : 160, 80, 40, 30, 20, 17, 15, 12, 11, 10, 6 m
Return Loss : > 30 dB, typ. 35 dB
SWR : < 1,05
Directivity : > 35 dB
Power range : -10 to +57 dBm (100 µW to 500 W) **
Absolute accuracy : < 1,2 dB – Typical 1 dB (Þ 0,95)*

Sensor 3:
Principle : Inductive stripline coupler
Frequency Range : 100 to 500 MHz (900 MHz overrange)
Calibrated : 2m and 70 cm
Return Loss : > 25 dB
SWR : < 1,06
Directivity : > 35 dB
Power range : -13 to +57 dBm (50 µW to 500 W) **
Absolute accuracy : < 1 dB – Typical 0,7 dB (Þ 0,96)*

* Valid in calibrated bands, temp 15 to 25o C, load match VSWR < 1,5
** Maximum power input depending on frequency.

Kosten en inschrijven:

Ondanks de vele mogelijkheden en de uitstekende performance is de kostprijs van het bouwproject ver beneden iedere commercieel verkrijgbare powermeter in deze performance klasse. Verder is dit pakket dankzij de gulle sponsors Conrad Electronics Benelux (www.conrad.nl) en PSD Roosendaal (www.psd.nl) voor een zeer lage prijs te bouwen. We kunnen dit bouwpakket, inclusief 2 sensoren, behuizingen en frontplaat aanbieden voor slechts 65 euro. (Normaal zijn deze kosten ruim 150 Euro.) Als mensen dit ontwerp achteraf nog willen bouwen of te laat zijn met inschrijven, kunnen de printen tegen een gereduceerd tarief besteld worden bij PSD in Roosendaal.

Inschrijven kan alleen op de Jutberg bij de VIP. Zorg dus dat je er op tijd bij bent, want er zijn slechts 20 pakketten beschikbaar. Na het bouwen van het apparaat en de twee couplers kalibreren wij de units voor jullie met professionele meetapparatuur.
NB: De bouw vindt plaats op twee dagdelen!


Rémon Wilms, PA1RUM
Mischa van Santen, PA1OKZ